Opiekun naukowy: dr hab. Grzegorz Wolski

Przewodniczący: Mikołaj Latoszewski - mikolaj.latoszewski@edu.uni.lodz.pl 
Wiceprzewodnicząca: Julia Sulkowska- julia.sulkowska@edu.uni.lodz.pl 
Sekretarz: Justyna Rydyger - justyna.rydyger@edu.uni.lodz.pl

Koło Naukowe „ANTROPOŁOWCY” działa przy Katedrze Antropologii na Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Łódzkiego. Antropołowcy jako Koło Naukowe o charakterze interdyscyplinarnym jest otwarte na studentów różnych kierunków, którzy chcą rozwijać swoje zainteresowania naukowe oraz zdobywać praktyczne doświadczenie.

Jesteśmy grupą studentów, których łączy wspólna pasja do antropologii i kryminalistyki. Opiekunką Koła jest dr Beata Borowska – antropolog i biegła sądowa, której zaangażowanie motywuje nas do pogłębiania wiedzy i podejmowania nowych inicjatyw badawczych. W naszej działalności skupiamy się na badaniach antropologicznych, analizie materiału kostnego oraz popularyzacji nauki poprzez wykłady, warsztaty i wydarzenia naukowe. Staramy się łączyć teorię z praktyką, tworząc przestrzeń, w której studenci mogą zdobywać doświadczenie, uczyć się pracy z materiałem osteologicznym i współpracować z ekspertami. W trakcie regularnych spotkań opisujemy materiał kostny i pogłębiamy wiedzę z zakresu anatomii człowieka. Działamy także poza murami uczelni – bierzemy udział w wykopaliskach archeologicznych oraz wydarzeniach popularyzatorskich, takich jak Noc Biologów czy charytatywny Piknik Uniwersytetu Łódzkiego i Przyjaciół. Członkowie Koła aktywnie startują w konkursach, m.in. w Ogólnopolskim Konkursie Studenccy Mistrzowie Kryminalistyki, w którym od dwóch lat zespół „Antropołowców” reprezentuje nasze Koło. Rozwijamy również inicjatywy naukowe. 

Zorganizowaliśmy serię wykładów otwartych prowadzonych przez specjalistów z różnych dziedzin. W 2023 roku byliśmy gospodarzami XVI Ogólnopolskiej Studenckiej Konferencji Antropologicznej, natomiast w 2025 roku przygotowaliśmy II Ogólnopolską Konferencję Naukową KRYMEDANT, skupiającą zarówno studentów, jak i specjalistów nauk sądowych. Uczestniczymy także w wydarzeniach takich jak Noc Naukowców w EC1 czy Dni Otwarte UŁ. Z bieżących wydarzeń, organizujemy warsztaty dla uczniów szkół i dorosłych w ramach projektu „(Nie)dopasowane’’. 

I najważniejsze – uczestniczymy w badaniach wykopaliskowych zarówno w Polsce, jak i za granicą. Zachęcamy do śledzenia naszej aktywności!

Strony i media społecznościowe:

• https://www.antropolowcy.biol.uni.lodz.pl/
• https://www.facebook.com/Antropo%C5%82owcy-100076016716781/?locale=pl_PL&wtsid=rdr_0zrc5YH7FPRiKGiyD
• https://www.instagram.com/antropolowcy/?igsh=MmFxcXB4NDRzbDE0

Opiekun naukowy: dr Beata Borowska

Zarząd:

• Zastępca Opiekuna: mgr Karina Woźniak - ul0231477@edu.uni.lodz.pl
• Przewodnicząca: Łucja Kurzacz - lucja.kurzacz@edu.uni.lodz.pl
• Wiceprzewodniczący: Krystian Kamiński - krystian.kaminski@edu.uni.lodz.pl
• Sekretarz: Julia Wojcieszczyk - julia.wojcieszczyk@edu.uni.lodz.pl
• Koordynator do spraw konferencji: Sebastian Strokosz - UL0296184@edu.uni.lodz.pl
• Koordynator do spraw portali społecznościowych: Antropołowców: Nina Strugińska - UL0277058@edu.uni.lodz.pl
• Koordynatorzy strony internetowej Antropołowców: Natalia Jaroniak - UL0246654@edu.uni.lodz.pl, Zofia Kuzar - UL0296162@edu.uni.lodz.pl

Terminarz spotkań: Brak. W sprawie spotkań prosimy o kontakt z zarządem Koła.

Sekcja Biochemiczna

Sekcja Biochemiczna Studenckiego Koła Naukowego Biologów (SB SKNB) Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska, reaktywowana w 2023 roku przez dr Angelę Dziedzic (Katedra Biochemii Ogólnej) i dr Paulinę Wigner-Jeziorską (Katedra Genetyki Molekularnej), w krótkim czasie wypracowała stabilne i prężnie funkcjonujące środowisko młodych badaczy. Pomimo relatywnie niedługiego okresu działalności, sekcja może pochwalić się znaczącym dorobkiem naukowym, obejmującym aktywny udział w projektach badawczych, aktywność konferencyjną oraz inicjatywy z zakresu popularyzacji nauki.

Do kluczowych osiągnięć SB SKNB należą wystąpienia na konferencjach naukowych, podczas których członkowie sekcji prezentowali zarówno wyniki prowadzonych badań własnych, jak i pogłębione analizy teoretyczne z zakresu biochemii oraz medycyny molekularnej. Poruszana tematyka obejmowała m.in. poszukiwanie markerów diagnostycznych raka pęcherza moczowego i kamicy moczowej, analizę mikroRNA jako potencjalnych regulatorów ekspresji IL-17  w patofizjologii stwardnienia rozsianego, a także zagadnienia związane z genetycznym podłożem depresji lekoopornej. Część tych prac została rozwinięta w formie publikacji naukowych, co potwierdza wysoki poziom merytoryczny prowadzonych działań.

Istotnym obszarem aktywności SB SKNB jest również popularyzacja nauki. W 2024 roku sekcja zorganizowała cykl warsztatów dydaktycznych w formule tzw. „Escape Room”, które w innowacyjny sposób łączyły elementy edukacyjne z interaktywną formą pracy, ciesząc się dużym zainteresowaniem uczestników. Dodatkowym potwierdzeniem skuteczności działań popularyzatorskich było zdobycie I miejsca w Konkursie im. Profesora Mirosława Przybylskiego za artykuł popularnonaukowy pt. „Miłość jest ślepa i niezbyt mądra, ale węch ma niezły”.

Umiejętne połączenie aktywności badawczej, konferencyjnej oraz popularyzatorskiej stworzyło sprzyjające warunki do rozwoju kompetencji naukowych, praktycznych i komunikacyjnych studentów z wielu różnych kierunków. SB SKNB nie tylko wspiera kształcenie przyszłych badaczy, lecz także aktywnie uczestniczy w budowaniu kultury naukowej na wydziale. Osiągnięcia ostatnich lat wskazują na duży potencjał dalszego rozwoju oraz rosnącą rolę SB SKNB w środowisku akademickim.

Opiekunowie naukowi: dr Paulina Wigner-Jeziorska, dr Angela Dziedzic

Zarząd:

• Przewodnicząca: Małgorzata Wielgus - ul0276119@edu.uni.lodz.pl
• Zastępca przewodniczącej: Nikola Zaniewicz - ul0275538@edu.uni.lodz.pl
• Sekretarz: Patrycja Nowak - UL0259105@edu.uni.lodz.pl

Sekcja Biologii Komórki HOMUNCULUS

Opiekunowie naukowi: prof. dr hab. Andrzej Kaźmierczak, dr hab. Justyna Polit, prof UŁ, dr hab. Dorota Rybaczek, prof. UŁ, mgr Mateusz Wróblewski, mgr Natalia Gocek
Przewodnicząca: Karolina Koczywąs - karolina.koczywas@edu.uni.lodz.pl 
Zastępca przewodniczącej: Natalia Kalisiak - natalia.kalisiak@edu.uni.lodz.pl

Sekcja Biologii Molekularnej

Opiekunowie naukowi: dr Paweł Jóźwiak

Sekcja Cytogenetyczna

Opiekunowie naukowi: dr Beata Marciniak, dr Mateusz Kciuk 
Przewodnicząca: Katarzyna Wanke - katarzyna.wanke@edu.uni.lodz.pl
Wiceprzewodnicząca: Jolanta Harasiuk - jolanta.harasiuk@edu.uni.lodz.pl

Sekcja Fizjologii i Ekobiotechnologii Roślin

Sekcja Fizjologii i Ekobiotechnologii Roślin (SFER) SKNB działa nieprzerwanie od 1999 roku, zrzeszając studentów rozwijających swoje zainteresowania w zakresie biologii roślin; od klasycznych kultur in vitro poprzez metody fizjologiczno-biochemiczne, aż po zastosowanie fitoremediacji. Członkowie SFER doskonalą swoje umiejętności praktyczne realizując projekty badawcze. 

Studenci biorą udział w opracowaniu i publikowaniu swoich osiągnięć naukowych na konferencjach krajowych jak i międzynarodowych. Ponadto, członkowie SFER współpracują ze środowiskiem akademickim, w tym również z innymi Sekcjami i Kołami Naukowymi. Studenci należący do SFER są również współorganizatorami wydarzeń popularyzujących naukę organizowanych przez Wydział Biologii i Ochrony Środowiska UŁ, takich jak Noc Biologów, Drzwi Otwarte, Pikniki Naukowe, jak również przygotowują i prowadzą pokazy oraz warsztaty eksperymentalne dla uczniów. 

W ostatnich latach Studenci należący do SFER realizują badania dotyczące wpływu trwałych zanieczyszczeń organicznych na rośliny oraz możliwości remediacji matryc środowiskowych skażonych tymi substancjami. Studenci poszerzyli swój warsztat metodyczny wdrażając fitotesty toksyczności ostrej w działania eksperymentalne. W prowadzonych badaniach członkowie SFER zastosowali wybrane gatunki roślin lądowych jak i roślin wodnych. Równolegle, studenci prowadzili modelowe uprawy roślin w systemie hydroponicznym w celu monitorowania stanu morfo-fizjologicznego. Ważnym aspektem merytorycznym prowadzonych doświadczeń jest również analiza biochemiczna materiału roślinnego. Rezultaty badań prowadzonych przez członków SFER zostały przedstawione na konferencjach krajowych (m in. EkoBioTox). Ponadto, studenci SFER nawiązali współpracę ze studentami zrzeszonymi w Studenckim Kole Naukowym Mikrobiologiczno-Immunologicznym działającym przy Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska UŁ, a wyniki wspólnych badań zostały zaprezentowane na krajowej konferencji. 

Opiekunowie naukowi: dr Anna Wyrwicka-Drewniak

Zarząd:

• Przewodnicząca: mgr Lidia Błażałek - lidia.blazalek@edu.uni.lodz.pl
• Wiceprzewodnicząca: Aleksandra Sochańska - aleksandra.sochanska@edu.uni.lodz.pl,
• Sekretarz: Liliana Kozłowska - liliana.kozlowska@edu.uni.lodz.pl

Sekcja Genetyczna

Opiekunowie naukowi: dr Ewelina Synowiec

Sekcja Mykologiczna „Myko Nation”

Opiekunowie naukowi: dr hab. Małgorzatą Ruszkiewicz-Michalska
Przewodnicząca: Julia Mejbaum - UL0129410@edu.uni.lodz.pl
Sekretarz: Barbara Adamiec - UL0288574@edu.uni.lodz.pl

Studenckie Koło Naukowe Biotechnologiczno-Mikrobiologiczne „Bio-Mik” działa przy Katedrze Mikrobiologii Przemysłowej i Biotechnologii na Wydziale Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Łódzkiego. Opiekunem Koła jest dr Marta Nowak-Lange.

Misją SKN „Bio-Mik” jest wspieranie rozwoju naukowego studentów oraz popularyzacja mikrobiologii i biotechnologii w środowisku akademickim i poza nim.

Członkowie Koła aktywnie uczestniczą w warsztatach, m.in. organizowanych w ramach Instytut Kreatywnej Biologii, a także w konferencjach oraz wydarzeniach naukowych, dzięki czemu rozwijają swoje zainteresowania oraz doskonalą umiejętności praktyczne. Studenci zaangażowani w „Bio-Mik” realizują również projekty badawcze dotyczące m.in. grzybów entomopatogennych, zastosowania mikroorganizmów w syntezie nanocząstek oraz innych zagadnień z zakresu mikrobiologii i biotechnologii.

Koło regularnie przygotowuje i prowadzi pokazy oraz doświadczenia dla uczestników Nocy Biologów, a także bierze czynny udział w Festiwalu Nauki, Techniki i Sztuki, promując naukę i zachęcając młode osoby do poznawania świata mikroorganizmów.

Studenci angażują się również w organizację konferencji naukowych, m.in. VI edycji MycoRiseUp oraz III edycji EkoBioTox, a także prezentują tam wyniki swoich badań.

Linki do mediów społecznościowych: 

• Facebook
• Instagram
• Strona internetowa
• Adres mailowy: skn.biomik@biol.uni.lodz.pl

Opiekunowie naukowi: dr Marta Nowak-Lange, prof. dr hab. Jerzy Długoński - opiekun honorowy

Opiekunowie grup badawczych: mgr Aleksandra Tończyk, dr Anna Jasińska, dr Katarzyna Niedziałkowska, dr Aleksandra Felczak, dr Natalia Wrońska, dr Monika Nowak, dr hab. Sylwia Różalska, prof. UŁ, dr hab. Mirosława Słaba, prof. UŁ, prof. dr hab. Przemysław Bernat.

Zarząd:

• Przewodniczący: Maciej Krasowski - UL0275577@edu.uni.lodz.pl
• Wiceprzewodnicząca: Klaudia Bonikowska - klaudia.bonikowska@edu.uni.lodz.pl
• Skarbnik: Oskar Birecki - UL0257188@edu.uni.lodz.pl
• Sekretarz: Jakub Mucha - UL0275586@edu.uni.lodz.pl

Opiekun naukowy: dr Paweł Jarosiewicz

Przewodniczący: mgr Konrad Budziński - ul0247267@edu.uni.lodz.pl
Zastępca przewodniczącego: mgr Aleksandra Chamerska - ul0257396@edu.uni.lodz.pl
Zastępca przewodniczącego: Kamil Osumek - ul0275711@edu.uni.lodz.pl
Sekretarz: Maria Olbert - ul0286500@edu.uni.lodz.pl

Studenckie Koło Naukowe Ekologii Zwierząt skupia studentów zainteresowanych zoologią, ekologią behawioralną oraz szeroko rozumianymi relacjami międzygatunkowymi. Naszym głównym celem jest rozwijanie umiejętności badawczych i popularyzacja wiedzy o zwierzętach, od praktyki terenowej po wystąpienia na konferencjach.

Na spotkaniach Koła członkowie prezentują referaty oparte na literaturze naukowej, własnych obserwacjach i pierwszych projektach badawczych. Dzięki temu poznaliśmy między innymi specyfikę pracy na obozach ornitologicznych, złożone relacje między człowiekiem a waleniami oraz konsekwencje przenoszenia ludzkich kategorii moralnych na inne gatunki. Rozmawiamy także o praktycznych aspektach pracy ze zwierzętami, jak chociażby doświadczenia jednego z naszych członków jako hodowcy koni, ich potrzeby, dobrostan i najczęstsze problemy zdrowotne. Traktujemy te spotkania jako „bezpieczne miejsce” do ćwiczenia wystąpień publicznych, zadawania pytań i prowadzenia dyskusji.

Studenci zrzeszeni w Kole aktywnie uczestniczą w badaniach prowadzonych przez pracowników Katedry Ekologii i Zoologii Kręgowców, angażując się w prace terenowe i laboratoryjne. To okazja do zdobycia realnego doświadczenia, nauczenia się obsługi sprzętu badawczego, analizy danych i pracy w zespole. W miarę możliwości bardziej doświadczeni członkowie wspierają młodszych kolegów i koleżanki w stawianiu pierwszych kroków w działalności naukowej. Istotną częścią naszej działalności jest także popularyzacja nauki. Współorganizujemy zajęcia podczas Nocy Biologów, Dnia Otwartego Wydziału BiOŚ oraz wydarzeń takich jak BUŁ integruje i inicjatywy Instytutu Kreatywnej Biologii. 

Nasi członkowie biorą udział w konferencjach, kursach i warsztatach, a także udzielają się w życiu uczelni poprzez działanie w wydziałowych i uczelnianych samorządach studenckich. Zapraszamy w nasze szeregi wszystkich miłośników zwierząt, niezależnie od poziomu wiedzy. Nie wymagamy wcześniejszego doświadczenia, wystarczy chęć uczenia się i zaangażowanie, tutaj każdy znajdzie coś dla siebie.

Linki do mediów społecznościowych:

• Facebook
• Instagram

Terminarz spotkań: 

Nie mamy ściśle ustalonego terminarza spotkań na cały rok, śledźcie nasze media i wypatrujcie plakatów na Wydziale, aby dowiedzieć się o nadchodzących spotkaniach!

Opiekun naukowy: dr Dariusz Halabowski

Zarząd:

• Przewodnicząca: Emilia Białas - emilia.bialas@edu.uni.lodz.pl
• Wiceprzewodnicząca: Julia Badowska - julia.badowska2@edu.uni.lodz.pl
• Sekretarz: Nikola Szczapińska - nikola.szczapinska@edu.uni.lodz.pl
• Skarbnik: Marta Walczak - marta.walczak4@edu.uni.lodz.pl
• Specjaliści do spraw mediów społecznościowych: Maja Jurek - maja.jurek@edu.uni.lodz.pl, Paulina Gajzler - paulina.gajzler@edu.uni.lodz.pl

Studenckie Koło Naukowe Mikrobiologiczno-Immunologiczne (SKN M-I) działa od 2005 roku przy Instytucie Mikrobiologii, Biotechnologii i Immunologii Uniwersytetu Łódzkiego. Skupia studentów zainteresowanych mikrobiologią oraz immunologią, którzy chcą rozwijać swoją wiedzę i zdobywać praktyczne doświadczenie w pracy laboratoryjnej.

Celem działalności Koła jest prowadzenie badań mikrobiologicznych, rozwijanie kompetencji naukowych studentów oraz popularyzacja nauki i promocja Wydziału.

Interesuje Cię mikrobiologia w praktyce? Jeżeli TAK, to nasze Koło jest miejscem dla Ciebie! W ramach prac SKN M-I realizujemy różnorodne projekty badawcze – od testowania naturalnych preparatów o działaniu przeciwdrobnoustrojowym, przez ocenę skuteczności filtrów do wody pitnej, po analizę czystości mikrobiologicznej soczewek kontaktowych. Członkowie Koła mają możliwość zdobywania cennych umiejętności, aktywnego uczestnictwa w badaniach naukowych oraz prezentowania wyników swojej pracy na konferencjach naukowych.

Chcesz dzielić się wiedzą i pokazywać mikrobiologię innym? W ramach SKN M-I aktywnie uczestniczymy w wydarzeniach popularyzujących naukę – od Nocy Biologów, przez Dni Otwarte Wydziału, Festiwal Nauki, Techniki i Sztuki w Łodzi, aż po inicjatywy Instytutu Kreatywnej Biologii. Prowadzimy warsztaty, pokazy i zajęcia edukacyjne dla dzieci, młodzieży i dorosłych, w których pokazujemy, jak działają mikroorganizmy, jak wygląda praca mikrobiologa i jakie znaczenie mają drobnoustroje w życiu człowieka. Dzięki temu członkowie Koła rozwijają umiejętności dydaktyczne, komunikacyjne i organizacyjne, a jednocześnie w ciekawy sposób popularyzują naukę.

SKN Mikrobiologiczno-Immunologiczne to przestrzeń dla studentów, którzy chcą łączyć działalność badawczą z edukacyjną, rozwijać swoje zainteresowania naukowe oraz zdobywać praktyczne doświadczenie w pracy laboratoryjnej.

Opiekunowie naukowi:​ dr hab. Beata Sadowska​, prof. UŁ, dr hab. Dominika Drzewiecka​, dr Magdalena Moryl

Zarząd:

• Przewodniczący: Antoni Łykowski - antoni.lykowski@edu.uni.lodz.pl
• Wiceprzewodnicząca: Aleksandra Dutkiewicz - aleksandra.dutkiewicz@edu.uni.lodz.pl
• Członek Zarządu: Kamila Kwietniewska UL0265545@edu.uni.lodz.pl, Zuzanna Boruch UL0275648@edu.uni.lodz.pl, Mikołaj Janiec UL0275665@edu.uni.lodz.pl

Studenckie Koło Naukowe Młodych Biofizyków (SKNMB) działa przy Instytucie Biofizyki Wydziału Biologii i Ochrony Środowiska Uniwersytetu Łódzkiego. Od 1994 roku nieprzerwanie inspiruje młodych naukowców i ułatwia zainteresowanym pracą naukową studentom szybkiego włączenia się w tok realizowanych na Uniwersytecie Łódzkim badań eksperymentalnych, uzyskania znaczącego doświadczenia badawczego oraz dorobku naukowego jeszcze w trakcie studiów. 

Funkcję opiekuna Koła od 2000 roku pełni dr hab. Łukasz Pułaski, prof. UŁ. Nasz zespół to kilkanaście młodych osób z pasją do nauki, których zadania to m.in.: Wykonywanie prac badawczych; Organizacja konferencji naukowych; Udział w festiwalach i pokazach naukowych; Cykle warsztatów eksperymentalnych dla młodzieży; Integracja, bo bez tego nigdy nie powstanie silny zespół! Tradycyjnie członkami Koła są studenci I i II stopnia studiów wyższych; głównie studenci specjalności biologia medyczna z kierunku biologia oraz specjalności biotechnologia medyczna z kierunku biotechnologia.

Opiekunowie naukowi: dr hab. Łukasz Pułaski, prof. UŁ

Opiekunowie naukowi: dr hab. Katarzyna Zielińska, prof. UŁ

Nasza organizacja powstała w 1965 r. jako Sekcja Ornitologiczna Studenckiego Koła Naukowego Biologów UŁ, a od 2025 funkcjonuje jako Koło Ornitologiczne Uniwersytetu Łódzkiego. Działamy przy Katedrze Badania Różnorodności Biologicznej, Dydaktyki i Bioedukacji Uniwersytetu Łódzkiego, a naszym opiekunem naukowym jest dr Maciej Kamiński. Przewodniczącą Koła jest Katarzyna Baryłko – studentka II roku Biologii II stopnia.

W ramach działalności koła łączymy pasję do ptaków z nauką. Prowadzimy badania terenowe, organizujemy wykłady i wydarzenia popularyzujące ornitologię. Tworzymy przestrzeń do rozwoju dla młodych badaczy oraz umożliwiamy poznanie nowoczesnych metod molekularnych wykorzystywanych w badaniach dotyczących ekologii i biologii ewolucyjnej ptaków.

Najważniejsze akcje i wydarzenia, w których koło bierze udział to:

• Współorganizacja obozu ornitologicznego Jeziorsko. Jest to przedsięwzięcie odbywające się co roku od 38 lat.

• Udział w wydarzeniach edukacyjnych i popularyzujących naukę takich jak Noc Biologów, Łódzka Noc Naukowców oraz pikniki edukacyjne organizowane przez Uniwersytet Łódzki.

• Organizacja ogólnopolskiej konferencji dla studentów i doktorantów „Sympozjum Młodych Ornitologów”. W 2025 roku odbyła się czwarta edycja. Wzięło w niej udział ponad 100 osób.

• Zimowe obrączkowanie ptaków.

Koło Ornitologiczne UŁ posiada profil na Facebooku.

Opiekun naukowy: dr Maciej Kamiński

Zarząd:

• Przewodniczący: Katarzyna Baryłko – katarzyna.barylko@edu.uni.lodz.pl
• Wiceprzewodniczący: Franciszek Prończuk - franciszek.pronczuk@edu.uni.lodz.pl
• Sekretarz: Małgorzata Muskała – malgorzata.muskala@edu.uni.lodz.pl

Opiekun naukowy: dr hab. Anna Jażdżewska, prof. UŁ

Przewodniczący: Kamil Słomczyński - kamil.slomczynski@edu.uni.lodz.pl 
Wiceprzewodniczący: Tymoteusz Matera - tymoteusz.matera@edu.uni.lodz.pl 
Sekretarz: Jarosław Brodecki - jaroslaw.brodecki@edu.uni.lodz.pl 
Członkini Zarządu ds. Promocji i Komunikacji Wizualnej: Natalia Wardziak - natalia.wardziak@edu.uni.lodz.pl 
Członek Zarządu ds. Relacji Wewnętrznych: Szymon Kaczmarek - szymon.kaczmarek@edu.uni.lodz.pl

Opiekunowie naukowi: dr Natalia Ratajczyk​