Mijają właśnie dwa lata od rozpoczęcia projektu, w którym 3 pokolenia mieszkańców miasta i gminy Aleksandrów Łódzki uczestniczą w bezpłatnych, kompleksowych badaniach. Kilka dni temu odbyło się drugie spotkanie Rady Społecznej, w czasie którego omawiano dotychczasowe ustalenia oraz dyskutowano na temat przyszłości projektu. Dokonano wstępnego podsumowania części otrzymanych wyników. Raport ze szczegółowymi rezultatami badań zostanie opublikowany pod koniec tego roku.
Na obecnym etapie nie ogłaszamy wyników cząstkowych, rezultaty badań opublikujemy po ich zakończeniu. Dziś już wiadomo jednak, że Aleksandrowianie są raczej zadowoleni z życia, choć sygnalizują problemy ze stresem i nadmiarem cukru w codziennej diecie. Są jednak aktywni fizycznie, sporo czasu spędzają na świeżym powietrzu. Widzimy również niespójność między deklarowanym stanem zdrowia, a obiektywnymi wynikami badań. Jako przykład podajmy wyniki pomiaru ciśnienia tętniczego krwi czy poziom witaminy D w organizmie, które są dobrze ukonstytuowanymi wskaźnikami zdrowia.
– mówi dr Michał Seweryn, pomysłodawca projektu.
Trzy pokolenia pod lupą naukowców
Dotychczas w ramach projektu Generation-A przebadano blisko 100 rodzin, czyli około 350 osób. Ideą projektu jest to, aby w ramach jednej rodziny zbadani zostali przedstawiciele minimum 2 pokoleń, choć idealnym scenariuszem byłoby dążenie do reprezentacji 3 pokoleniowych.
W projekcie Generation-A przyjęliśmy perspektywę międzypokoleniową, ponieważ wiele aspektów zdrowia wynika z nakładania się predyspozycji biologicznych, stylu życia, warunków środowiskowych i doświadczeń rodzinnych. Badanie kilku pokoleń jednej rodziny pozwala lepiej odróżniać zjawiska związane z wiekiem od tych, które mogą mieć charakter rodzinny lub środowiskowy. Dla uczestników oznacza to możliwość spojrzenia na siebie w szerszym kontekście – nie tylko indywidualnym, ale także rodzinnym – i wcześniejszego zwrócenia uwagi na obszary wymagające profilaktyki. W ten sposób rodzice dowiadują się jak lepiej zadbać o zdrowie dzieci i w sposób świadomy sprostać wyzwaniom jakie pojawią się w wieku senioralnym.
Nie zapominamy o dobrostanie psychicznym
Zdrowie fizyczne jest bardzo ważne i znacząca część projektu dotyczy tego aspektu, ale w prowadzonych badaniach uwzględniany jest także, równie ważny, dobrostan psychiczny uczestników.
Zdrowie psychiczne i somatyczne są dwiema częściami tej samej układanki i wzajemnie na siebie wpływają. Współcześnie obserwuje się spore wyzwania w sferze funkcjonowania mentalnego w odniesieniu do każdej grupy wiekowej. Projekt może przyczynić się do lepszego zrozumienia etiologii i przebiegu tychże w odniesieniu do zmiennych biologicznych i środowiskowych
– podkreśla dr Seweryn.
Ostatnio wiele mówi się o kondycji psychicznej młodych ludzi, dlatego podczas spotkania Rady Społecznej szczególnie ważny był głos aleksandrowskiego środowiska edukacyjnego. W dyskusji uczestniczyły m.in. Hanna Beda, Naczelnik Wydziału Edukacji, Kultury i Sportu Urzędu Miejskiego w Aleksandrowie Łódzkim, oraz psycholog Ewa Łącka, reprezentująca Szkołę Mistrzostwa Sportowego – Liceum Ogólnokształcącego w Aleksandrowie Łódzkim.
W czasie spotkania omówiono również kwestie dobrostanu psychicznego dzieci i młodzieży oraz wyzwania, z jakimi mierzą się dziś placówki edukacyjne. Dyskutowano m.in. o znaczeniu wczesnego zauważania trudności emocjonalnych, współpracy z rodzicami oraz wzmacniania kompetencji kadry szkolnej w zakresie wspierania uczniów. Wśród możliwych kierunków dalszych działań wskazano m.in. rozwijanie współpracy ze szkołami z Gminy Aleksandrów Łódzki, działania edukacyjne skierowane do rodziców i nauczycieli oraz wykorzystanie zebranych danych do lepszego rozpoznawania potrzeb dzieci, młodzieży oraz dorosłych.
Kolejne kroki w projekcie
W kolejnych miesiącach projekt będzie kontynuowany poprzez włączanie kolejnych rodzin do badania oraz realizację zaplanowanych działań badawczych. Równolegle zespół projektowy będzie pracował nad pogłębioną analizą dotychczas zebranych danych, przygotowaniem raportu podsumowującego pierwsze etapy badania oraz rozwijaniem kolejnych obszarów badawczych.
Projekt Generation-A jest projektem wyjątkowym nie tylko w Polsce, ale i na świecie.
W wielu krajach są prowadzone długoterminowe badania populacyjne, ale są to potężne projekty, które mają stabilne, rządowe finasowanie. Nasze badanie jest finansowane w ramach projektu MNISW z programu Nauka dla Społeczeństwa i ma, przynajmniej na dziś, skończoną perspektywę finansową. Z tego względu struktura naszego badania jest taka jaka jest. Chcemy w stosunkowo jednorodnym, rodzinnym tle genetycznym uchwycić wpływ czynników środowiskowych. Na etapie aplikacji uznaliśmy, że badanie rodzinne to najlepsze rozwiązanie
– mówią realizatorzy projektu.
Zespół projektu stara się zbudować społeczność wolontariuszy, którzy będą chcieli kontynuować współpracę po formalnym zakończeniu projektu, rozumiejąc jak cenne dla społeczeństwa są informacje, jakimi zechcieli się podzielić.
Powoli zaczynamy zbliżać się do momentu pierwszych analiz genomicznych. Jeśli uda nam się zachować dynamikę rekrutacji to pierwszy raport z danych omicznych będziemy mogli przedstawić w ostatnim kwartale 2026
– zapowiadają naukowcy.
Równolegle z rekrutacją materiału biologicznego gromadzone i analizowane są dane z ankiet dotyczących dobrostanu psychicznego oraz zaangażowania zawodowego lokalnej społeczności w kontekście niestabilnej sytuacji społeczno-ekonomicznej ostatnich lat.
Jednym z realizowanych przez nas celów jest wytworzenie cyfrowej kolekcji i baz danych dostępnych dla nauki i analiz zawierających te dane. Zapraszamy serdecznie przedstawicieli nauk humanistycznych do zacieśnia współpracy w zespołem projektu Generation-A w tym aspekcie
– zachęcają badacze.
Chcesz dołączyć do badania? Zapraszamy!
Jeśli mieszkasz w Aleksandrowie Łódzkim lub gminie Aleksandrów to jeszcze przez rok możesz zgłosić się na bezpłatny pakiet badań o łącznej wartości do 10 000 zł w skali całej rodziny. Po badaniach otrzymasz indywidualny raport, w którym zawarty jest m.in. wynik badania krwi, analiza składu ciała, ocena procesów poznawczych czy predyspozycji zawodowych. Do udziału w badaniu zapraszamy całe rodziny, ponieważ szczególnie ważna jest dla nas możliwość objęcia badaniem przedstawicieli różnych pokoleń. Najmłodsi uczestnicy powinni mieć więcej niż 10 lat.
Na badania można zapisywać się:
- telefonicznie: 533 543 841,
- online: https://www.biobank.uni.lodz.pl/generation-a/uczestnicy (tu znajdują się także wszelkie informacje dotyczące badań).
Więcej o projekcie opowiada dr Michał Seweryn
O spotkaniu Rady Społecznej projektu Generation-A przeczytać można w artykule pt. „Aleksandrowianie? Raczej zadowoleni!”
Materiał: mgr Anna Pękala, dr hab. Agnieszka Grzelak, dr Michał Seweryn, dr Dominik Strapagiel (Centrum Biologii Cyfrowej i Nauk Biomedycznych-BIOBANK ŁÓDŹ ®, Wydział Biologii i Ochrony Środowiska UŁ)
Zdjęcia: Aleksandrow-lodzki.pl
Redakcja: Kamila Knol-Michałowska, Mateusz Kowalski (Centrum Promocji, Wydział Biologii i Ochrony Środowiska UŁ)
